Undirbúningur sumarferðarinnar hófst snemma og var umfram allt sótt um gott veður til þessbærra máttarvalda. Svo var samið við Guðmund, bónda og ferðafrömuð í Skálakoti um leiðsögn um grundir vestur-Eyjafjalla og síðan í Þórsmörk, þessa margrómuðu vin í skjóli jökla og brattra hlíða. - Ekki urðum við svikin af þeim viðskiptum.

Menn mættust í Skálakoti miðvikudaginn 18. júní - margir komu ríðandi, aðrir akandi en flestir beint af húsi. Það voru glaðbeittir Sörlafélagar sem komu sér fyrir, ýmist í tjöldum eða í vistarverum Skálakots. Hestarnir voru u.þ.b. 130 og félagarnir 50 hvorki meira né minna. Það ríkti glaðværð og góður andi í félagahópnum enda spáin góð og ferðaáætlun spennandi. Undir fyrstu kvöldmáltíðinni kynnti Guðmundur sjálfan sig og væntanlega ferðatilhögun og dró það ekki úr stemningunni.

Fimmtudagurinn heilsaði ljúflega, sólin skein og Eyjafjöllin skörtuðu sínu fegursta. Í dag skyldi teymt og ferðinni heitið umhverfis svonefndan Hofsós. Lagt var í''ann um hádegisbil - hópurinn í myndarlegasta lagi enda komumst við á baksíðu Morgunblaðsins og það á sunnudegi, fyrir vikið. Við riðum mjúkar og góðar götur, yfir engi og með árbökkum - svo komum við að ósnum sem stóð uppi, sem táknar að útfallið er stíflað og því ósinn líkari stöðuvatni. Margir fengu að reyna hvernig er að lenda í keldu, sumir sluppu þó betur með krók. Svo kom kolsvartur sandurinn sem reyndist með öllu ólíkur sandinum á fjörum Snæfellsness - þessi var gljúpur og erfiður yfirferðar. Þar sem við fetuðum okkur eftir fjörukambinum í austurátt sáum við hvar skýjabunkar hrönnuðust upp og var mikið sjónarspil þegar eldingum tók að slá niður. Það var ljóst að einhverstaðar rigndi, en ekki á okkur. Allt í einu riðum við fram á mann - hann var nú hálf einmanalegur þarna úti í auðninni - en það kom í ljós að hann átti við okkur erindi. Þarna var kominn bóndinn á Steinum sem hafði tekið að sér leiðsögnina yfir ósinn. Á eyðinu milli hafs og óss upphófst nú hápunktur þessa dags. Við riðum í ósinn - vatnið náði í miðjar lendar og rúmlega það og einhverjir báðu þess innra með sér að þetta yrði nú ekki sund. Þá fengum við sendingu úr þrumuveðrinu austurundan - fyrst komu dropar, en áður en varði vorum við stödd í stórkostlegu hagléli með þvílíkum vatnsaga að það bókstaflega sullaði innum mann allan og ósinn kraumaði eins og pottur í suðu. Þegar vatnsreiðin tók enda og veðrinu slotaði, var ekki þurran þráð að finna á nokkrum manni - en hitastigið var 20 gráður og því ekki yfir neinu að kvarta. Menn riðu þó rösklega heim í Skálakot og fljótlega mátti sjá spjörum flaggað á ólíklegustu stöðum. Silungurinn bragðaðist snilldarlega um kvöldið og ævintýri dagsins lögðust vel í menn.

Föstudagurinn rann upp heiður og fagur. Nú lá leiðin í Þórsmörk og það með rekstur. Menn áttu von á að þetta gæti orðið talsvert fjör og var því einvala lið fengið til að reka fyrsta spölinn. Sprengjan stóra lét bíða eftir sér - hrossin enn að jafna sig eftir átök við sand og vatn. Stóðið rann líkt og hugur manns út í réttina við Heimaland. Einhver hross töldu þó að nú væru þau á heimleið og sást að minnsta kosti ein draugmoldótt stinga sér á Markarfljótsbrúna takandi stefnuna heim. Víkingur einn, reið hana uppi og stöðvaði útrásina og stóðið kom heim og saman á ný. Gekk nú að óskum áleiðis í Mörkina. Áningarnar hæfilega jafnar og nutu menn þess í blíðunni að sjá vinina opnast fyrir auglitinu. Riðum með jökullóninu og fundum kaldan andblæ frá skriðjöklinum. Stórurðin mögnuð tók á móti okkur þegar við nálguðumst Fagraskóg en þar fengum við inni með lausu hrossin í ágætu beitarhólfi. Menn riðu svo með einn eða tvo hesta síðusta áfangann í Húsadal. - Ekki var laust við að einhverjir kviðu Krossá. Áin sú, orðuð við ódælni og hollustuleysi, kaus að taka okkur vinalega að þessu sinni. Allir komust yfir og enginn þeirra dó - sumir neituðu að trúa að þetta gæti verið víðfrægt skaðræðisfljót. Í Húsadal höfðum við til umráða tvo skála og var nóg pláss fyrir alla. Einhverjum þóttu eldhúsin lítilsigld en þau áttu nú eftir að sanna að þar var hægt að reiða fram hinar glæsilegustu máltíðar. Hestunum var beitt á uppgrædda aurana í botni Húsadals og átti eftir að koma í ljós sérlega sjálfstæð lund í tveimur eða svo. Hurfu þeir sporlaust og velgdu eigendum sínum vel undir uggum.

Á laugardeginum var skýjað en hlýtt. Tveir reiðtúrar voru fyrirhugaðir og var sá fyrri farinn í Hamraskóga. Lögðum í''ann einhesta enda víða götur þröngar. Leiðin lá um hóla og hæðir í gegnum skóga og mikinn gróður og var víðast mjúkt undir fót. Blágresi, hrútaberjalyng, friggjargras og umfeðmingur undirstrikuðu andstæður náttúrunnar. Áðum þar sem víðsýnt var og Guðmundur klikkaði ekki á uppfræðsluhlutverki sínu, nefndi hverja þúfu og sagði sögur. Strokuhestarnir fundust eigendum sínum til mikillar gleði - og það sem meira var, þeir náðust einnig.

Eftir súpu og tilheyrandi lögðum við aftur af stað - nú á öðru vaði yfir Krossá sem var enn bljúgri en fyrr og stefndum á Stakkholtsgjá. Þvílíkt náttúruundur - tilfinningin um smæðina var sterk undir ókleyfum hömrunum og þar sem við fetuðum stórgrýtið inn gjána dáðist maður að öruggu skrefi hestanna. Innst í gjánni er foss sem ekki má sleppa að skoða. Þar sem ég stóð og horfði í hugljómun upp á fossinn opnaðist munnurinn á Birgi lávarði sem stóð aðeins ofar og úr barka hans streymdi fullkomin sópranrödd - ég taldi mig verða vitni að kraftaverki en þá var það Inga María sem tók skrefið fram og svifti mig vitruninni. Um kvöldið voru grilluð læri og framreidd með öllu því sem hugurinn girndist. - Félagi Ingi, skáld með meiru sá til þess að engum leiddist, óvænt atriði hippa og vaxtarræktarkvenna kitluðu óspart hláturtaugar og skemmtu félagarnir sér vel og rækilega að vanda.

Á sunnudeginum lá leiðin heim. Eitthvað höfðu nú hrossin haft tíma til að hugsa málið og nú kom sprengjan. Framreiðin var bókstaflega í loftinu - menn kláruðu bestu hrossin á svipstundu og ekki laust við að rekstrarstjórinn yrði óhress með suma. Fengu nokkrir skömm í hattinn og ekki laust við að einhverjir yrðu rjóðir í vöngum af öðru en sól - allt hafðist þetta þó og gátum við hresst okkur við að slá tímamet í heimreiðinni, a.m.k. miðað við höfðatölu. Allar væringar greru áður en dagur var úti og síðasta grillið var gott. Ekki var síðri unglingahljómsveitin sem sló upp dansleik um kvöldið í reiðhöllinni. Þeir komu, sáu og sigruðu Orri og félagar hans úr sveitinni. Frábært hár (í ýmsum skilningi) og Sólstrandagæjar hljómuðu oftar en tölu náði, gleðin allsráðandi og dansað fram á rauða. Einnig kom í ljós þetta síðasta kvöld að víða leynast snillingar meðal vor - og þar skinu mörg ljósin, við mikinn og ákafan fögnuð félaganna.

Á mánudeginum tíndust menn heim á leið, ýmist akandi eða ríðandi - allir sáttir og sælir með vel heppnaða ferð. Fyrir hönd ferðanefndar þökkum við samfylgdina í sumar og sjáumst örugglega að ári.

Margrét Friðriksdóttir